ادامه درگیریهای آمریکا و جمهوری اسلامی و اختلال در تردد از تنگه هرمز، بازار انرژی را تحت فشار نگه داشته است. در حالی که در روزهای گذشته تنها شمار محدودی از کشتیها از این آبراه عبور کردهاند، بهای نفت در مسیر ثبت رشد هفتگی قرار دارد.
خبرگزاری رویترز جمعه ۱۹ تیر گزارش داد بهای نفت برنت با چهار سنت افزایش به ۷۶ دلار و ۳۴ سنت در هر بشکه رسید و نفت خام وست تگزاس اینترمدیت آمریکا نیز با هفت سنت افزایش، بشکهای ۷۲ دلار و ۱۵ سنت معامله شد.
برنت در آستانه ثبت حدود شش درصد و نفت آمریکا در آستانه ثبت حدود پنج درصد رشد هفتگی قرار دارد.
همزمان با این تحولات، هند از ساخت یک ذخیرهگاه راهبردی جدید نفت خبر داد.
تحلیلگران میگویند با وجود عقبنشینی قیمتها از اوج میانه هفته، بازار همچنان تحت تاثیر ریسک قابل توجه اختلال در عرضه قرار دارد، زیرا تردد کشتیها در تنگه هرمز هنوز به شرایط عادی بازنگشته و زمان بازگشایی کامل این مسیر مشخص نیست.
با این حال، امیدواری به بازگشت آمریکا و جمهوری اسلامی به مسیر دیپلماسی، از افزایش بیشتر قیمتها جلوگیری کرده است.
به گفته برخی تحلیلگران، تصمیم دولت دونالد ترامپ برای خودداری از هدف قرار دادن زیرساختهای انرژی ایران نیز تا حدی از نگرانیهای بازار کاسته است.
همزمان، گزارشها حاکی از آن است که واشینگتن در کنار ادامه تلاشهای دیپلماتیک، خود را برای احتمال ازسرگیری درگیری و حملات تازه به جمهوری اسلامی نیز آماده نگه داشته است.

حملات جمهوری اسلامی به سه کشتی تجاری در تنگه هرمز، از جمله یک کشتی قطری حامل گاز طبیعی مایع و حملات تلافیجویانه آمریکا به جنوب و شرق ایران، تردد در این آبراه را بهشدت کاهش داد و آتشبس سههفتهای را بیش از پیش متزلزل کرد.
حمله بعدی جمهوری اسلامی به زیرساختهای نظامی آمریکا در کشورهای حاشیه خلیج فارس نیز بازگشایی کامل تنگه را به تاخیر انداخت.
روحالله رحیمپور، روزنامهنگار و تحلیلگر سیاسی، به ایراناینترنشنال گفت «تروریستی خواندن» حملات جمهوری اسلامی به کشتیها در تنگه هرمز از سوی رییسجمهوری آمریکا، میتواند با هدف دفاع از کشتیرانی و تجارت جهانی باشد و زمینه مشارکت بیشتر متحدان عربی و اروپایی آمریکا را برای تامین امنیت این آبراه فراهم کند.
Play
تنگه هرمز پیش از آغاز حملات آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی در ۹ اسفند ۱۴۰۴، مسیر انتقال حدود ۲۰ درصد از عرضه روزانه نفت و گاز جهان بود.
عبور محدود شماری از کشتیها از هرمز
با وجود ادامه تنشها و نزدیک بودن تردد کلی در تنگه هرمز به نقطه توقف، دادههای کشتیرانی نشان میدهد شماری از کشتیها در روزهای اخیر از این آبراه عبور کردهاند.
بر اساس دادههای کپلر و الاسئیجی، در روزهای اخیر دستکم پنج کشتی وارد تنگه هرمز شدهاند؛ چهار کشتی مرتبط با قطر انرژی و یک کشتی تحت کنترل شرکت کشتیرانی یونانی گسلاگ.
همچنین نفتکش بسیار بزرگ «نیسوس کیا» وارد تنگه شد و نفتکش «لیلا وادینار» از این آبراه خارج شد.

در همین حال، یاسوشی کانکو، وزیر حملونقل ژاپن، اعلام کرد از ۱۶ تا ۱۸ تیر، ۲۲ کشتی مرتبط با این کشور، از جمله شش نفتکش بزرگ حامل نفت خام، با عبور از تنگه هرمز از خلیج فارس خارج شدند.
به گفته انجمن مالکان کشتی ژاپن، شمار کشتیهای مرتبط با این کشور در خلیج فارس از ۴۵ فروند با حدود هزار و ۱۰۰ خدمه در آغاز درگیریها، به چهار فروند با حدود ۱۰۰ خدمه کاهش یافته است.
خاویر تانگ، تحلیلگر ارشد بازار در شرکت ورتکسا، گفت جمهوری اسلامی برخلاف آغاز درگیریها، بهجای هدف قرار دادن همه شناورها، کشتیهایی را هدف میگیرد که از «مسیر عمان» عبور میکنند.
به گفته او، این وضعیت ممکن است کشتیها را به استفاده از «مسیر ایران» یا خاموش کردن سامانههای رهگیری هنگام عبور از تنگه هرمز سوق دهد.
همزمان، با افزایش تنشها در تنگه هرمز، شرکتهای بیمه کشتیرانی زمان تعیین حق بیمه خطر جنگ برای کشتیهای عبوری از این آبراه را از ۲۴ تا ۴۸ ساعت به حدود شش ساعت پیش از عبور کاهش دادهاند. اقدامی که نشاندهنده افزایش ریسک امنیتی و نوسان سریع شرایط در این مسیر راهبردی است.

هند در پی تقویت ذخایر راهبردی نفت
در همین حال، شرکت نفت و گاز طبیعی هند (ONGC) اعلام کرد یک ذخیرهگاه راهبردی جدید نفت با ظرفیت یک میلیون و ۷۵۰ هزار تن در مانگالور، در جنوب این کشور، احداث خواهد کرد.
هند، سومین واردکننده و مصرفکننده بزرگ نفت جهان، از انسداد تنگه هرمز در پی حملات آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی بهشدت آسیب دید و برای تقویت ذخایر اضطراری خود، همکاریهای حوزه انرژی با کشورهایی از جمله امارات متحده عربی و ژاپن را افزایش داده است.
شرکت نفت و گاز طبیعی هند اعلام کرد برای استفاده تجاری از ذخیرهگاه جدید از دولت فدرال مجوز خواهد گرفت.
دهلی نو اکنون سه ذخیرهگاه راهبردی در مانگالور، پادور و ویزاگ با ظرفیت مجموع پنج میلیون و ۳۳۰ هزار تن نفت خام در اختیار دارد که از سوی شرکت دولتی ذخایر راهبردی نفت هند اداره میشوند.
هند علاوه بر طرح جدید، ساخت دو مرکز دیگر با ظرفیت مجموع شش میلیون و ۵۰۰ هزار تن را نیز دنبال میکند.