فایننشال‌تایمز با بررسی داده‌های بازار کالا و حمل‌ونقل دریایی گزارش داد صادرات نفت خاورمیانه، با وجود حملات پراکنده سپاه به کشتی‌های تجاری در تنگه هرمز به بالاترین سطح از آغاز جنگ ایران در نهم اسفند ۱۴۰۴ رسیده است اما این افزایش هنوز قیمت نفت را مهار نکرده است.

این روزنامه سه‌شنبه هفتم مهر، به نقل از شرکت تحلیل داده‌های کالا و کشتیرانی کپلر نوشت میانگین صادرات روزانه نفت عربستان سعودی، امارات متحده عربی، قطر، بحرین، کویت و عراق در سپتامبر، از ۱۰ شهریور تا هشتم مهر، به ۱۵ میلیون و ۵۰۰ هزار بشکه رسیده است.

این میزان بیش از ۸۰ درصد میانگین صادرات روزانه این کشورها در ۱۲ ماه پیش از جنگ است و نشان می‌دهد تولیدکنندگان منطقه توانسته‌اند با یافتن راه‌هایی برای مقابله با محدودیت‌های تنگه هرمز، بخش بزرگی از صادرات خود را احیا کنند.

این روزنامه بریتانیایی در گزارش خود تاکید کرد با وجود افزایش قابل توجه صدور نفت از تنگه هرمز، قیمت نفت هنوز مهار نشده است. بهای هر بشکه نفت برنت از حدود ۹۰ دلار در اوایل شهریور به بیش از ۱۰۰ دلار رسیده است؛ هرچند همچنان با اوج بیش از ۱۲۶ دلاری دوران جنگ در فروردین و اردیبهشت فاصله دارد.

کپلر، شرکت تحلیل داده‌های بازار کالاها و حمل‌ونقل دریایی، دوشنبه ششم مهر گزارش داد صادرات روزانه نفت خام تولیدکنندگان اصلی خاورمیانه در یک ماه گذشته به بیش از ۱۶ میلیون بشکه رسید. این آمار که صادرات نفت از عربستان سعودی، امارات، عراق، عمان، قطر، کویت و ایران را در بر می‌گیرد، همچنان حدود سه میلیون و ۲۰۰ هزار بشکه کمتر از سطح ماه پیش از آغاز جنگ است.

- آمریکا درباره گسترش همکاری حوثی‌های یمن و الشباب سومالی هشدار داد

کپلر افزایش صادرات عربستان و امارات و بهبود انتقال نفت از تنگه هرمز عامل اصلی این رشد ارزیابی و برآورد کرد صادرات روزانه از مسیر تنگه در این ماه به حدود ۹ میلیون و ۷۱۹ هزار بشکه برسد.

خبرگزاری رویترز نیز در گزارشی نوشت طی هفت روز منتهی به ششم مهر، ۱۹ ابرنفتکش از تنگه هرمز عبور کردند. هر کدام از آنها حامل دو میلیون بشکه نفت عربستان بود. رویترز تاکید کرده است که این آمار، عبور احتمالی کشتی‌هایی را که با سامانه شناسایی خاموش از تنگه هرمز عبور می‌کنند، شامل نمی‌شود.

انتقال نفت به بیرون از تنگه و کاهش فشار بر آمریکا

به نوشته فایننشال‌تایمز، احیای صادرات نفت منطقه می‌تواند قدرت چانه‌زنی تهران را در مذاکرات صلح کاهش دهد، زیرا ادامه خروج محموله‌ها از خلیج فارس، فشار بر آمریکا برای دستیابی به توافق را کمتر می‌کند.

آنشیکا پراجاپاتی، تحلیلگر شرکت مشاوره دریایی دروری، افزایش صادرات را نشانه بازگشت تدریجی شبکه‌های صادراتی کشورهای خلیج فارس به روال عادی پس از ماه‌ها اختلال دانست. به گفته او، گسترش انتقال رفت‌وبرگشتی نفت از تنگه هرمز نقش اصلی را در این روند داشته است.

در این روش، تولیدکنندگان نفت محموله‌ها را از بندرهای داخل خلیج فارس به نفتکش‌های منتظر در بیرون تنگه می‌رسانند. به این ترتیب، شرکت‌های کشتیرانی می‌توانند بدون فرستادن نفتکش‌های خود به داخل خلیج فارس و پذیرش خطر عبور از تنگه، نفت بارگیری کنند.

- ترامپ گزارش اکسیوس درباره پیشنهاد کاهش تحریم‌های جمهوری اسلامی را تکذیب کرد

نیلز راسموسن، تحلیلگر ارشد کشتیرانی در انجمن مالکان کشتی «بیمکو»، گفت: «این روش به شرکت‌های نفتی امکان داده است صادرات خود را افزایش دهند، بدون آنکه تعداد کشتی‌های حاضر به پذیرش خطر عبور از تنگه هرمز، صادراتشان را محدود کند.»

عربستان سعودی نیز علاوه بر افزایش صادرات از خلیج فارس، بخشی از فعالیت خط لوله شرق به غرب را از سر گرفته است. این خط لوله که نفت را به دریای سرخ می‌رساند، پس از حمله ۱۹ شهریور از مدار خارج شده بود. داده‌های مقدماتی کپلر نشان می‌دهد مجموع صادرات نفت عربستان در سپتامبر بیش از دو برابر شده و به شش میلیون و ۹۰۰ هزار بشکه در روز رسیده است.

صادرات امارات و بحرین نیز افزایش یافته است. فایننشال‌تایمز نوشت با شناسایی عبور کشتی‌هایی که دستگاه‌های فرستنده اطلاعات خود را در تنگه خاموش می‌کنند، ممکن است برآورد صادرات منطقه افزایش یابد.

ادامه حملات به کشتی‌ها

احیای صادرات در شرایطی رخ داده که گزارش‌های حمله به شناورها همچنان منتشر می‌شود. نیروی دریایی سپاه بامداد ۲۷ شهریور اعلام کرد یک نفتکش با پرچم توگو را هدف قرار داده است. به گفته سپاه، این نفتکش پس از حمله آتش گرفت و متوقف شد.

مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا نیز یکم مهر از اصابت پرتابه‌ای ناشناس به یک کشتی باری در تنگه هرمز خبر داد. این حادثه به آتش‌سوزی، تخلیه خدمه و آسیب‌دیدن دو نفر انجامید. در گزارش این مرکز، عامل شلیک مشخص نشده بود.

خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه، پنجم مهر گزارش داد نیروهای مسلح جمهوری اسلامی روزهای سوم و چهارم مهر، در مجموع، ۱۹ کشتی را هدف قرار دادند. این رسانه همان روز در خبری دیگر از شلیک موشک کروز دریایی به یک کشتی در تنگه هرمز خبر داد. ایران‌اینترنشنال نیز پیامی از یک ساکن محلی درباره شلیک موشک از ساحل به دریا دریافت کرده بود.

ادامه این خطرها هزینه حمل نفت را بالا برده است. به نوشته فایننشال‌تایمز، نرخ اجاره ابرنفتکش‌ها برای عبور از تنگه هرمز به رکورد روزانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار دلار رسیده و تقاضا برای خرید نفتکش‌های دست‌دوم نیز قیمت این شناورها را به بالاترین سطح رسانده است.

با این همه، پراجاپاتی افزایش صادرات از تنگه را «گامی اولیه به‌سوی بازگشت به شرایط عادی» توصیف کرد؛ روندی که هنوز حجم صادرات را به سطح پیش از جنگ نرسانده است.