توقف تجارت در گذرگاه‌های گبد-ریمدان و تفتان، کامیون‌ها و محموله‌های دو طرف را بلاتکلیف گذاشته است. این اختلال در زمانی رخ داده است که با محدود شدن مسیرهای دریایی برای ایران، بار بیشتری به جاده‌ها منتقل شده و ظرفیت مرز ریمدان از پیش زیر فشار بوده است.

تا سه‌شنبه ۲۸ مهر، تجارت کالا از این دو گذرگاه متوقف بود، اما گزارش‌ها از ادامه تردد مسافران در گبد-ریمدان حکایت داشت.

پاکستان این توقف را اقدامی موقت برای تقویت امنیت و مقابله با قاچاق اعلام کرد.

اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی، گفت مبادلات به‌دلیل مسایل فنی و ضرورت تدابیر احتیاطی متوقف شده و دو کشور برای رفع مشکل در تماس‌ هستند.

افغانستان‌اینترنشنال ۲۵ مهر به نقل از منابع محلی گزارش داد پاکستان گذرگاه مسافری تفتان در مرز ایران را به‌طور موقت بسته و محدودیت‌های امنیتی در برخی دیگر از گذرگاه‌های مرزی استان بلوچستان اعمال کرده است.

پیش از جنگ و محاصره بنادر جنوبی ایران به‌وسیله ارتش ایالات متحده و اختلال در مسیرهای دریایی، بیش از ۸۰ درصد تجارت خارجی کشور از دو بندر جنوبی «رجایی» و «خمینی» انجام می‌شد.

انتقال بخشی از کالاها به مسیر زمینی، صف کامیون‌ها و هزینه حمل را افزایش داد؛ گرچه این راه‌ها ظرفیت جایگزینی تجارت دریایی را ندارند.

- فایننشال‌تایمز: محاصره دریایی، تجارت ایران را به مرزهای زمینی منتقل کرده است

صف کامیون‌ها از پیش طولانی بود

در روزهای پیش از توقف اخیر، رسانه‌ها در ایران از صف شدن حدود سه‌ هزار کامیون در ریمدان و معطلی ۲۰ تا ۳۰ روزه برخی رانندگان خبر دادند.

ظرفیت محدود پذیرش در سمت پاکستان و الزام به تخلیه بار از کامیون ایرانی و انتقال آن به کامیون پاکستانی، از عوامل کندی عبور و افزایش هزینه‌ها بوده است.

در یکی از بخشنامه‌های صنفی مردادماه نیز از تخلیه و بارگیری‌ نشدن ناوگان ایرانی در خاک پاکستان و کندی انتقال بار خبر داده شده بود.

توقف تازه، خطر خواب کامیون و زیان صاحبان کالا را بیشتر از گذشته می‌کند.

مخاطبی در همین زمینه برای ایران‌اینترنشنال نوشت: «از تمام کامیون‌داران می‌خواهم که بار به سمت مرزها نیاورند. آن‌قدر وضعیت خراب است که از دیشب تا خود روز ۲۸ مهر هنوز صف طولانی و عظیم کامیون‌ها در حال برگشت هستند. مرز بسته است و در حال خالی شدن. نیایید!»

مخاطب دیگری هم همین خواسته را تکرار کرد و از کامیون‌داران خواست به سمت مرزها مراجعه نکنند.

- میانجی‌ها با هزینه ۱۸ میلیارد دلاری از جیب ایرانیان، جای تنگه هرمز را گرفتند

ادامه رایزنی‌ها برای بازگشایی

عبدالسلیم حوت، مدیر بازارچه مرزی ریمدان، ۲۶ مهر گفت رایزنی با مقام‌های پاکستانی برای رفع موانع ادامه دارد و محموله‌های فسادپذیر در اولویت رسیدگی قرار گرفته‌اند.

یک مقام ایالت بلوچستان نیز از پیشرفت مذاکرات و احتمال بازگشایی قریب‌الوقوع گذرگاه‌ها خبر داد، اما تا زمان تنظیم این گزارش، زمان مشخصی برای ازسرگیری تجارت اعلام نشد.

دو کشور پیش‌تر هدف‌گذاری کرده بودند مبادلات سالانه را به ۱۰ میلیارد دلار برسانند.

توقف مرزی، مشکلات بانکی و محدودیت ظرفیت جابه‌جایی کالا تحقق این هدف را دشوارتر کرده است.

توقف تجارت در گذرگاه‌های ایران و پاکستان هم‌زمان با تشدید فشار اقتصادی واشینگتن بر تهران رخ داده است.

آمریکا تهدید کرده کشورها و شرکت‌هایی را که با جمهوری اسلامی همکاری مالی و تجاری دارند، هدف تحریم قرار می‌دهد.

در همین زمینه، معصومه طاهرخانی، تحلیلگر اقتصادی، توقف تجارت با پاکستان را در چارچوب فشار آمریکا برای محدود کردن مسیرهای کسب درآمد ارزی جمهوری اسلامی ارزیابی کرده است.