ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، پس از آخرین دور مذاکرات صلح با روسیه اعلام کرد هیات آمریکایی ایده عقبنشینی اوکراین از منطقه دونباس را در ازای عضویت این کشور در ناتو مطرح کرده است.
بر اساس سخنان زلنسکی که شنبه ۲۳ آبان منتشر شد، این نخستین بار است که در این مذاکرات، عضویت در ناتو به امتیازدهی ارضی گره میخورد.
او گفت: «آمریکاییها این پرسش را مطرح کردند: اگر اوکراین به ناتو بپیوندد، چه؟ آیا اوکراین از دونباس عقبنشینی خواهد کرد؟»
رییسجمهوری اوکراین افزود: «به همین دلیل معتقدم موضوع ناتو دوباره در دستور کار قرار گرفته است. البته شما پیامهای ولادیمیر پوتین را هم شنیدهاید و این گفتوگو بسیار دشوار است.»
این اظهارات در حالی مطرح میشوند که پوتین مدتهاست عضویت اوکراین در ناتو را خط قرمز مسکو میداند و آن را یکی از دلایل آغاز کارزار نظامی علیه این کشور عنوان کرده است.
زلنسکی بار دیگر تاکید کرد کییف آماده واگذاری سرزمین نیست، اما در صورت دریافت بستهای جامع شامل تضمینهای امنیتی، حق برخورداری از ارتشی قدرتمند با منابع مالی کافی و بودجه بازسازی، این موضوع را به همهپرسی سراسری خواهد گذاشت.
مذاکرات دو روزه اوکراین و روسیه با میانجیگری آمریکا، ۲۰ آبان در ابوظبی پایان یافت. این نخستین گفتوگوی مستقیم کییف و مسکو پس از ۹ ماه بود.
ولادیمیر مدینسکی، رییس هیات مذاکرهکننده روسیه، پس از این نشست، بررسی چارچوب امنیتی آینده اروپا را از محورهای اصلی مذاکرات برشمرد.
- 
پایان جنگ باید بر گفتوگو درباره ساختار امنیتی اروپا مقدم باشد
زلنسکی همسو با مواضع رهبران اروپایی در نشست ۲۲ آبان دوبلین، درخواست مسکو را برای دستیابی به توافقی گسترده درباره ساختار امنیتی اروپا پیش از حلوفصل جزییات پایان جنگ اوکراین رد کرد.
او گفت: «نمیتوانیم همهچیز را وارونه کنیم و ابتدا درباره تغییر چارچوب امنیتی جهان یا کل قاره صحبت کنیم و تازه بعد از آن به پایان دادن به این جنگ بپردازیم. اول باید این جنگ پایان یابد.»
روسیه از اسفند ۱۴۰۰ تهاجم گسترده علیه اوکراین را آغاز کرد. این جنگ به خونینترین رویارویی نظامی اروپا پس از جنگ جهانی دوم تبدیل شده است.
رییسجمهوری اوکراین همچنین پیشنهاد پوتین برای برقراری آتشبس بشردوستانه محلی در کوستیانتینیفکا در منطقه دونتسک را نپذیرفت و آن را نشانه ناتوانی مسکو در تصرف این شهر با توسل به زور دانست.
او با اشاره به اینکه غیرنظامیان این شهر پیشتر فرصت خروج داشتهاند، افزود: «پوتین فقط میخواهد ما کوستیانتینیفکا را ترک کنیم تا نیروهایش وارد شوند و به این ترتیب، تمام شهر را اشغال کنند.»
کوستیانتینیفکا در شرق اوکراین صحنه نبردهای شدید میان نیروهای دو طرف است.
زلنسکی گفت کییف برای برقراری آتشبس بشردوستانه، فهرستی از هفت یا هشت شهر و روستای دیگر در خط مقدم را ارائه کرده که غیرنظامیان، از جمله کودکان، در آنها گرفتارند، اما روسیه ترجیح میدهد این مناطق را هدف قرار دهد.
در سوی دیگر این مناقشه، مسکو هدف قرار دادن عمدی غیرنظامیان را رد میکند.
- 
توافق بر سر تبادل اسیران و حضور اروپا در مذاکرات
رییسجمهوری اوکراین در ادامه اعلام کرد مذاکرات ابوظبی بدون پیشرفت عمده پایان یافت، هرچند دو طرف بر سر تبادل بیش از هزار اسیر به توافق رسیدند.
زلنسکی خبر داد گفتوگوها درباره شمار نهایی اسیران همچنان ادامه دارد.
پس از پایان مذاکرات ابوظبی، استیو ویتکاف و جرد کوشنر، فرستادگان ویژه آمریکا، ۲۱ آبان در کرملین با پوتین دیدار کردند و سپس برای ملاقات با زلنسکی به دوبلین رفتند.
رییسجمهوری اوکراین گفت هیات آمریکایی وعده داده بود موضوع توقف حملات به تاسیسات انرژی را با پوتین در میان بگذارد، اما پس از دیدار مسکو نشانهای از پیشرفت در این زمینه دیده نشد.
او هشدار داد: «شخص پوتین از برقراری آتشبس حمایت نمیکند.»
زلنسکی افزود فرستادگان آمریکا در دیدار با او در ایرلند، از موافقت همه طرفها با حضور اروپا در دور بعدی مذاکرات صلح خبر دادند.
اروپا اکنون بزرگترین حامی مالی و نظامی اوکراین به شمار میرود. با این حال، نمایندگان اروپایی در ابوظبی تنها با مقامهای آمریکایی و اوکراینی گفتوگو کردند و در مذاکرات با روسیه حضور نداشتند.
رهبران اتحادیه اروپا در نشست ایرلند توافق کردند نمایندگان پنج قدرت بزرگ نظامی این قاره شامل فرانسه، آلمان، ایتالیا، لهستان و بریتانیا، در کنار مقامهای اتحادیه اروپا، هیات اروپایی مذاکرات صلح اوکراین را تشکیل دهند.