ذخایر نفت ترامپ کمتر از قبل تفاهم
مهدی عبداللهی دبیر سرویس اقتصاد روزنامه فرهیختگان نوشت:
🔺در هفتههای اخیر یک خط تحلیلی در فضای مجازی رسانههای فارسیزبان مطرح میشود که مدعی است همزمان با کاهش تنشهای نظامی میان ایران و آمریکا پس از آتشبس و امضای تفاهمنامه، آمریکا از این فرصت برای پرکردن ذخایر نفت خام خود استفاده کرده و اکنون آماده دور جدیدی از درگیریها با ایران است.
🔺 بررسی دادههای رسمی نشان میدهد گرچه دولت ترامپ از طریق آتشبس و امضای تفاهمنامه توانسته قیمت نفت و به دنبال آن قیمت بنزین و گازوئیل را پایین بیاورد، اما این استدلال که آمریکا از فرصت آتشبس و امضای تفاهمنامه برای پر کردن ذخایر نفت خام استفاده کرده، ادعای غلطی است، بهطوری که بر اساس دادههای وزارت انرژی آمریکا، در همین مدت (آتشبس و سپس امضای تفاهمنامه) ذخایر نفت خام آمریکا نهتنها افزایش نیافته، بلکه به پایینترین حد خود از آوریل ۱۹۸۳ نیز رسیده است.
🔺طبق این دادهها، ذخایر استراتژیک نفت آمریکا (SPR) درحال حاضر 319 میلیون بشکه بوده که نسبت به زمان اعلام آتشبس کاهش 90 میلیون بشکهای و نسبت به زمان امضای تفاهمنامه کاهش 20 میلیونبشکهای داشته است. تحلیلگران بینالمللی میگویند گرچه کاهش حجم این ذخایر بهتنهایی به معنای ناتوانی آمریکا در مدیریت بازار جهانی نفت یا تصمیمگیری درباره شروع جنگ نیست؛ چراکه واشنگتن همچنان از ابزارهایی مانند تولید گسترده نفت شیل، ذخایر تجاری، هماهنگی با اعضای آژانس بینالمللی انرژی و ظرفیتهای دیپلماتیک برای مدیریت شوکهای عرضه برخوردار است؛ بااینحال، افت سطح ذخایر استراتژیک، حاشیه امنیت انرژی آمریکا را کاهش داده و هزینه اقتصادی مواجهه با هرگونه اختلال تازه در بازار نفت را به طور چشمگیری افزایش میدهد.
ذخایر نفت آمریکا تا کجا قابلبرداشت است؟
🔺 گفته شد که براساس دادههای رسمی EIA سطح ذخایر SPR آمریکا درحال حاضر به 319 میلیون بشکه رسیده است. حال این سؤال پیش میآید که ذخایر نفت آمریکا تا کجا قابلبرداشت است؟ در پاسخ باید گفت برخلاف تصور رایج، تمام نفت موجود در SPR قابلبرداشت نیست.
🔺محدودیتهای فنی متعددی وجود دارد که عملاً مانع تخلیه کامل مخازن میشود. مورد اول اینکه، نفت در چهار مجموعه بزرگ از غارهای نمکی زیرزمینی در تگزاس و لوئیزیانا ذخیره شده است. این غارها برای حفظ فشار هیدرولیکی، پایداری دیوارهها و عملکرد پمپها نیازمند باقیماندن بخشی از نفت هستند.
🔺 این حجم در ادبیات فنی با عنوان حداقل موجودی عملیاتی یا نفت بالشتکی شناخته میشود. وزارت انرژی آمریکا عدد رسمی ثابتی برای این کف عملیاتی منتشر نکرده، اما اغلب مطالعات فنی و گزارشهای تخصصی این عدد را به طور تقریبی در محدوده ۲۳۰ تا ۲۶۰ میلیون بشکه برآورد میکنند، به عبارتی اگر موجودی اسمی SPR را درحال حاضر حدود 319 میلیون بشکه در نظر بگیریم، نفتی که واقعاً قابلیت برداشت دارد، ۶۰ تا ۹۰ میلیون بشکه برآورد میشود.
🔺 این عدد میگوید برداشت میتواند انجام شود؛ اما ریسک عملیاتی و امنیت انرژی آمریکا را به طور محسوسی افزایش خواهد داد. مورد دوم مربوط به محدودیتهای ناشی از ظرفیت برداشت است. بر اساس اطلاعات رسمی وزارت انرژی آمریکا، حداکثر ظرفیت اسمی برداشت SPR حدود ۴.۴ میلیون بشکه در روز است.
🔺 با کاهش سطح ذخایر، فشار داخل غارهای نمکی افت میکند و ظرفیت واقعی برداشت نیز بهتدریج کاهش مییابد. در نتیجه، هرچه موجودی SPR کمتر شود، توان آمریکا برای مداخله سریع در بازار نیز محدودتر خواهد شد.سؤال بعدی این است که آیا رسیدن سطح ذخایر به زیر ۳۰۰ میلیون بشکه به معنای پایان قابلیت برداشت است؟ پاسخ این سؤال منفی است.
🔺 از نظر فنی، عبور از مرز ۳۰۰ میلیون بشکه مانع برداشت نفت نمیشود، اما این سطح از منظر راهبردی اهمیت زیادی دارد. در چنین شرایطی، دولت آمریکا با این پرسش مواجه میشود که آیا باید ذخایر را برای مدیریت بحران جاری مصرف کند یا بخشی از آن را برای بحرانهای احتمالی بعدی حفظ کند.
🔺 برایناساس، ادامه کاهش ذخایر استراتژیک چند پیامد مهم دارد. اول اینکه بخشی از قدرت مداخله دولت آمریکا در شوکهای بعدی بازار نفت کاهش مییابد. دوم، توان کنترل روانی بازار و مهار انتظارات تورمی ناشی از افزایش قیمت نفت محدودتر میشود. در صورت وقوع اختلال جدید در صادرات خاورمیانه، دوره زمانی قابل حمایت از بازار کوتاهتر خواهد بود.
🔺همچنین هرچه ذخایر پایینتر بیاید، هزینه و زمان لازم برای بازسازی آن افزایش مییابد؛ بهویژه اگر قیمت جهانی نفت بالا باقی بماند، زیرا در صورت جهش قیمت نفت، دولت آمریکا ابزار کوچکتری برای مهار بازار خواهد داشت و این موضوع میتواند مستقیماً بر تورم سوخت، رضایت مصرفکنندگان و هزینه سیاسی دولت اثر بگذارد.
🔗 mehrnews.com
📡 @Mehrnews
ذخایر نفت ترامپ کمتر از قبل تفاهم
این رسانه در ایران مسدود است. فیلترشکن پیشنهادی ما: GreatFire VPN ←
ترامپ: آتشبس پایان یافته اما گفتوگوها با ایران ادامه مییابد
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، میگوید واشینگتن و تهران توافق کردهاند گفتوگوها را ادامه دهند، اما آتشبس شکنندهای که میان دو طرف برقرار شده بود، دیگر به پایان رسیده است.
همزمان، دولت آمریکا فشار بر جمهوری اسلامی را برای توقف حملات به کشتیها در تنگهٔ هرمز افزایش داده و خواستار تعهد علنی تهران به باز نگه داشتن این آبراه برای کشتیرانی بینالمللی شده است.
ترامپ روز جمعه ۱۹ تیر در شبکهٔ اجتماعی «تروث سوشال» نوشت: «جمهوری اسلامی ایران از ما خواسته است گفتوگوها را ادامه دهیم. ما با این درخواست موافقت کردهایم، اما ایالات متحده بهصراحت به آنها اعلام کرده است که آتشبس پایان یافته است.»
رئیسجمهور آمریکا پیشتر، ۱۷ تیرماه و ساعاتی پس از حملات این کشور به نقاطی در ایران، با انتقاد شدید از مقامهای جمهوری اسلامی گفته بود فکر میکند تفاهمنامه به پایان رسیده و او دیگر نمیخواهد با آنها تعامل کند.
تهران اما روایت دیگری ارائه میدهد. تلویزیون دولتی ایران اعلام کرد جمهوری اسلامی درخواست مذاکره با آمریکا نداده و تنها با میزبانی از یک میانجی قطری موافقت کرده است.
در همین حال، خبرگزاری رویترز به نقل از یک منبع آگاه گزارش داد که مذاکرهکنندگان قطری، با هماهنگی آمریکا، روز جمعه در تهران با مقامهای جمهوری اسلامی دیدار کردند تا دربارهٔ کاهش تنشها، اجرای تفاهمنامهٔ تهران و واشینگتن و اختلافات بر سر تنگهٔ هرمز گفتوگو کنند.
خبرگزاری دولتی ایرنا هم گزارش داد که عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، قرار است روز شنبه در رأس هیئتی دیپلماتیک به عمان سفر کند. بنا به این گزارش، محور این سفر، مناسبات دوجانبه و تحولات منطقه، بهویژه وضعیت تنگه هرمز، خواهد بود.
یک روز پیشتر خبرگزاری بلومبرگ گزارش داده بود که عمان رسماً مخالفت خود با دریافت عوارض بابت عبور و مرور از تنگه هرمز را به سازمان ملل اعلام کرده است.
این رایزنیها همزمان با افزایش تحرکات دیپلماتیک در منطقه دنبال میشود.
محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، در تماس تلفنی با دونالد ترامپ دربارهٔ ایران و تنگه هرمز گفتوگو کرد و مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، نیز در تماس با فیصل بن فرحان، وزیر خارجه عربستان، دربارهٔ هماهنگی دو کشور برای حفظ امنیت و ثبات منطقه رایزنی کرد.
از سوی دیگر، مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، در گفتوگو با شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، نسبت به تلاش «برخی بازیگران» برای بر هم زدن روندهای دیپلماتیک هشدار داد.
همزمان، امیر قطر و نخستوزیر پاکستان نیز بر ضرورت ادامهٔ مذاکرات میان تهران و واشینگتن و تداوم تلاشهای دیپلماتیک برای حفظ ثبات منطقه تأکید کردند.
در چنین فضایی، آمریکا نیز بر خواستههای خود از جمهوری اسلامی تأکید کرده است. وبسایت اکسیوس و خبرگزاری رویترز گزارش دادهاند که واشینگتن تا روز شنبه به تهران فرصت داده است بهطور علنی اعلام کند حملات به کشتیها در تنگه هرمز را متوقف خواهد کرد و همهٔ مسیرهای کشتیرانی در این آبراه بدون دریافت عوارض باز خواهند بود.
سه مقام ارشد آمریکایی که نامشان فاش نشده، گفتهاند این پیام هم بهطور مستقیم و هم از طریق میانجیهای منطقهای به تهران منتقل شده است.
یکی از این مقامها گفت: «آنچه مطالبه میکنیم این است که ایران بیانیهای عمومی صادر کند و تأیید کند همهٔ مسیرهای تنگه هرمز باز هستند و دیگر به کشتیها شلیک نخواهد شد. یا این بیانیه را دریافت میکنیم، یا نتیجهٔ خوبی برای آنها در کار نخواهد بود.»
بهگفتۀ یکی دیگر از این مقامها، جمهوری اسلامی در گفتوگوهای خصوصی به آمریکا گفته است حملات اخیر به کشتیها از سوی «بخشی خارج از کنترل» در ساختار حاکمیتی ایران انجام شده است. او همچنین مدعی شد که هماکنون در داخل حکومت ایران کشمکشی میان جناحهای تندرو و عملگرا جریان دارد.
منابع رسمی بهطور علنی این جزئیات را رد یا تأیید نکردهاند.
اما نشریهٔ پولیتیکو نیز به نقل از مقامهای آمریکایی گزارش داد واشینگتن انتظار دارد ایران در دیدار روز شنبه با مقامهای عمانی، بهطور رسمی باز بودن تنگهٔ هرمز را اعلام کند. بهگفتۀ یکی از این مقامها، اگر چنین موضعی اتخاذ نشود، «روز خوبی برای ایران نخواهد بود».
همزمان، یکی دیگر از مقامهای دولت آمریکا گفت هرگونه توافق نهایی با ایران مستلزم تحویل «گردوغبار هستهای» به آمریکا خواهد بود و در غیر این صورت، گزینههای نظامی، دیپلماتیک و اقتصادی همچنان روی میز باقی خواهد ماند.
در کنار این تحولات، ترامپ بامداد شنبه به وقت تهران هشدار کمسابقهٔ دیگری نیز خطاب به جمهوری اسلامی صادر کرد. او نوشت در صورت هرگونه اقدام یا تلاش برای ترور رئیسجمهور آمریکا، «هزار موشک آمادهٔ شلیک» به سوی ایران هدفگیری شدهاند و «هزاران موشک دیگر» نیز بلافاصله به آنها خواهند پیوست.
ترامپ همچنین نوشت که دستورهای لازم از پیش صادر شده و ارتش آمریکا برای یک دورهٔ یکساله، با امکان تمدید، آماده است «تمام مناطق ایران را بهطور کامل نابود کند.»
این اظهارات پس از آن مطرح شد که والاستریت جورنال و سیانان گزارش دادند اسرائیل اطلاعاتی دربارهٔ طرحی تازه برای ترور ترامپ در اختیار آمریکا قرار داده است؛ هرچند مقامهای آمریکایی گفتهاند این اطلاعات هنوز بهطور مستقل راستیآزمایی نشده است.
در کنار تنشهای نظامی و دیپلماتیک، نشانههایی از افزایش فشار اقتصادی بر جمهوری اسلامی نیز دیده میشود.
خبرگزاری رویترز گزارش داده است که حجم نفت ایرانِ ذخیرهشده روی آب افزایش یافته، زیرا تهران در دورهٔ اجرای تفاهمنامهٔ موقت با آمریکا صادرات خود را بالا برد، اما پالایشگاههای مستقل چین به دلیل ارزانتر بودن نفت عراق، امارات و قطر، خرید نفت ایران را کاهش دادهاند.
بر اساس دادههای مؤسسهٔ کپلر، واردات نفت ایران به چین در ماه جاری به حدود ۵۵۶ هزار بشکه در روز رسیده که پایینترین سطح از ژانویهٔ ۲۰۲۳ است. معاملهگران انتظار دارند جمهوری اسلامی برای حفظ بازار چین، در روزهای پیش رو تخفیف بیشتری برای محمولههای نفتی خود در نظر بگیرد.
در همین حال، ازسرگیری تنشها در خلیج فارس بار دیگر بازار نفت را تحت تأثیر قرار داده و قیمت نفت خام در هفتهٔ گذشته بیشترین افزایش هفتگی خود در هشت هفتهٔ اخیر را ثبت کرده است.
[

](/a/iea-says-global-oil-demand-picks-up-despite-war-fears/33800830.html "آژانس بینالمللی انرژی از «بهبود» تقاضای جهانی برای نفت خبر داد")
[بیشتر در این باره:
آژانس بینالمللی انرژی از «بهبود» تقاضای جهانی برای نفت خبر داد
](/a/iea-says-global-oil-demand-picks-up-despite-war-fears/33800830.html "آژانس بینالمللی انرژی از «بهبود» تقاضای جهانی برای نفت خبر داد")