شماری از بیماران خاص و صعب‌العلاج به ایران‌اینترنشنال گفتند مبالغی که برای تامین دارو، جراحی و دیگر هزینه‌های درمان در حساب نگه می‌دارند یا جابه‌جا می‌کنند، به‌عنوان گردش مالی بالا در ارزیابی وضعیت اقتصادی آنان اثر گذاشته و به افزایش دهک، قطع یارانه یا پوشش بیمه‌ای منجر شده است.

یکی از مخاطبان ایران‌اینترنشنال که می‌گوید دارای معلولیت شدید و بیماری صعب‌العلاج است، گفت با وجود نداشتن درآمد، بیمه و یارانه‌اش به دلیل «بالا بودن تراکنش‌های بانکی» قطع شده است.

او برای شش آمپول و سه ورق قرص، دو میلیون تومان پرداخت کرده است و هفته‌ای چهار بار به داروهایی نیاز دارد که هر نوبت، دو تا چهار میلیون تومان هزینه دارند.

این شهروند تاکید کرد تراکنش‌هایی که باعث بالا رفتن دهک اقتصادی او شده، عمدتا برای تامین دارو و درمان انجام شده‌اند.

بر اساس آنچه قوانین جمهوری اسلامی می‌گویند، با بالا رفتن دهک، اصل امکان برخورداری از بیمه پایه سلامت لزوما قطع نمی‌شود؛ بلکه ممکن است بیمه رایگان یا یارانه حق‌بیمه از بین برود.

در سال ۱۴۰۵، دهک‌های اول تا پنجم رایگان‌اند، دهک‌های ششم تا نهم باید بخشی از حق ‌بیمه و دهک دهم تمام آن را بپردازد.

بنابراین فرد ممکن است بعد از تغییر دهک، برای فعال ماندن پوشش بیمه مجبور به پرداخت حق‌ بیمه شود.

در ادامه بحران کمبود و گرانی دارو در ایران، شماری از بیماران خاص و صعب‌العلاج به ایران‌اینترنشنال گفتند مبالغی که برای تامین هزینه دارو، درمان و جراحی در حساب‌های خود نگهداری یا جابه‌جا می‌کنند، به‌عنوان تراکنش بانکی بالا در ارزیابی وضعیت مالی آنها ثبت می‌شود. جزییات بیشتر با… pic.twitter.com/dLihwAcU9y — ايران اينترنشنال (@IranIntl) September 18, 2026

هزینه درمان به گردش مالی بالا تبدیل شده

بیمار دیگری به ایران‌اینترنشنال گفت ماهانه باید حدود ۱۴۰ میلیون تومان برای درمان خود فراهم کند و ناچار است همواره دست‌کم ۲۰۰میلیون تومان برای احتمال بستری شدن، جراحی یا هزینه‌های پیش‌بینی‌نشده در حسابش داشته باشد.

او افزود در دو جراحی یکی از نزدیکانش، جراح هر بار ۱۲۰ میلیون تومان را به شکل سکه و کارت خرید مطالبه کرده بود.

این شهروند همچنین گفت بیمه‌ها همه هزینه‌های درمان را نمی‌پذیرند و بیمار در بسیاری از موارد ابتدا باید هزینه را از جیب خود پرداخت کند و سپس برای دریافت سهم بیمه اقدام کند؛ فرایندی که به گفته او ممکن است با تاخیر یا رد درخواست همراه شود.

پیش‌تر ایران‌اینترنشنال گزارش داده بود افزایش نیافتن تعهدات بیمه تامین اجتماعی هم‌زمان با رشد قیمت دارو، هزینه پرداختی برخی بیماران را به‌شدت بالا برده است.

- حق بیمه‌های میلیونی، هزینه درمان بیماری‌های ساده را هم پوشش نمی‌دهند

وام و قرض هم در گردش حساب لحاظ می‌شود

یک شهروند نیز گفت با بالاتر رفتن دهک، پوشش رایگان بیمه سلامت از بین می‌رود و فرد برای ادامه بیمه ناچار به پرداخت حق بیمه می‌شود.

شهروند دیگری تاکید کرد نتیجه این روند برای بیمارانی مانند او، «بدهکاری از یک سو و بالا رفتن گردش حساب از سوی دیگر» است.

این گردش حساب به‌گفته او، ممکن است در ارزیابی مالی، درآمد یا نشانه برخورداری تلقی شود، در حالی که بخش بزرگی از آن صرف زنده ماندن و ادامه درمان می‌شود.

اظهارات مسئولان وزارت رفاه و گزارش‌های منتشرشده درباره سازوکار دهک‌بندی، نشان می‌دهند اطلاعات بانکی و میزان تراکنش‌ها، در کنار درآمد، املاک، خودرو و دیگر دارایی‌ها، از داده‌های مورد استفاده برای ارزیابی وضعیت اقتصادی خانوارها و تعیین دهک ست.

با این‌حال، منبع بخش مهمی از مبالغ مانده در حساب بیمار یا گردش مالی او، درآمد فرد و نشانه برخورداری مالی او نیست. بلکه از پس‌انداز، وام یا قرض برای درمان تامین شده است.

source=igwebcopylink&stkn=MzRlODBiNWFlZA==">View on Instagram

این مشکل در شرایطی مطرح می‌شود که بیماران با بحران کمبود دارو و جهش شدید هزینه دارو و درمان مواجه‌اند.

هادی احمدی، مدیر روابط عمومی انجمن داروسازان ایران، ۲۲ شهریور گفت قیمت داروهای ایرانی از ابتدای سال حدود ۱۵۰ درصد افزایش یافته و بهای برخی داروهای خارجی ۴۰۰ تا ۵۰۰ درصد بیشتر شده است.

یک روز بعد، محمدرضا ظفرقندی، وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، از کمبود ۳۲ قلم دارو خبر داد.

هم‌زمان، پیام‌های دیگری که به ایران‌اینترنشنال رسیده، از کمبود سرنگ، گاز استریل، دستکش لاتکس و برخی داروها و سهمیه‌بندی تجهیزات درمانی حکایت دارند.

- سرنگ، دستکش و انواع دارو کمیاب شده‌اند

از دست رفتن حمایت درست هنگام افزایش هزینه‌ها

پیامد مستقیم قطع یا کاهش پوشش بیمه‌ای برای این بیماران، افزایش پرداخت از جیب است؛ آن هم زمانی که نیاز آنان به پول برای درمان بیشتر شده است.

مقررات بیمه‌ای برای شماری از بیماران خاص و صعب‌العلاج حمایت‌هایی در نظر گرفته است.

بر اساس مقررات تعرفه‌ای، خودپرداخت برخی خدمات برای گروه‌هایی از بیماران خاص و صعب‌العلاج و همچنین برخی خدمات بستری بیماران نشان‌دار مبتلا به سرطان در مراکز دولتی می‌تواند به صفر برسد.

سازمان بیمه سلامت نیز اعلام کرده بیش از ۱۳۰ بیماری در صندوق بیماران خاص و صعب‌العلاج پوشش داده می‌شوند و پوشش برخی داروها برای بیماران نشان‌دار به ۹۰ تا ۱۰۰ درصد می‌رسد.

با این حال، روایت‌های شهروندان نشان می‌دهد دسترسی به این حمایت‌ها برای همه یکسان نیست.

ایران‌اینترنشنال ۱۳ خرداد گزارش داد بسیاری از بیماران با وجود داشتن بیمه، همچنان بخش عمده هزینه درمان را شخصا می‌پردازند و برخی به دلیل هزینه، آزمایش، مراجعه به پزشک یا ادامه درمان را کنار گذاشته‌اند.

این روند در هفته‌های اخیر نیز ادامه داشته است. ۱۷ شهریور، کارکنان مراکز درمانی و بیماران به ایران‌اینترنشنال گفتند گرانی باعث شده برخی بیماران دارو را کمتر مصرف کنند، نوع دارو را تغییر دهند یا درمان را نیمه‌کاره رها کنند.

ترکیب گرانی و کمبود دارو، پوشش ناکافی بیمه و دهک‌بندی بر اساس داده‌های اقتصادی باعث شده بیمار خاص، برای تامین هزینه درمان ناچار به جابه‌جایی پول بیشتری باشد، اما همان گردش مالی، دسترسی او به بخشی از حمایت‌های دولتی را دشوارتر کند.